Pompeje – zastygłe życie u stóp Wezuwiusza

Nowożytne miasto Pompeje powstało na przełomie XIX i XX wieku, jednak pierwsze ślady świadczące o istnieniu ważnej osady w tym miejscu pochodzą już z VI wieku p. n. e. Niestety po kilku stuleciach rozwoju, miasto nawiedziły katastrofy naturalne. W 62 r n. e. trzęsienie ziemi z epicentrum po południowej stronie Wezuwiusza spowodowało znaczne szkody, zniszczyło wiele budynków. Skutki były tak dotkliwe, że jeszcze w 79 roku część budynków było niezamieszkałych, remontowanych lub świeżo po renowacji. Jednak największa tragedia nadeszła właśnie w 79 roku n. e. – wybuch wulkanu – Wezuwiusza. Zgodnie z opisem Pliniusza Młodszego, erupcja nastąpiła około południa i trwała 3 dni. Mieszkańcy miasta, którzy nie zdążyli się ewakuować zginęli (ok. 2000 osób), a miasto przykryła ok. 5-6 metrowa warstwa pyłów i popiołu. Pompeje odeszły w zapomnienie aż do XVI wieku. Wówczas odkryto starożytne napisy, potwierdzono istnienie podziemnych ruin, ale prace archeologiczne pełną parą ruszyły w XVIII w. Popiół zachował wiele starożytnych zabudowań, mozaik czy przedmiotów codziennego użytku.

Obecnie te starożytne Pompeje to miasto – muzeum. Jest to jeden z najczęściej odwiedzanych zabytków we Włoszech, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Najcenniejsze freski i mozaiki zostały przeniesione do Muzeum Archeologicznego w Neapolu, które także bardzo polecamy, gdzie łatwiej jest je utrzymać w dobrym stanie niż pod gołym niebem.

Dom Złotych Kupidynów (Casa degli Amorini Dorati) 

Teren jest olbrzymi, także warto zabrać wygodne buty, szczególnie, że ulice i chodniki pamiętają czasy starożytne i zbudowane są z mało wygodnych kamieni. Latem warto pamiętać o piciu (jest wiele kraników z wodą, można uzupełniać) i jakimś nakryciu głowy – cały obszar jest bardzo nasłoneczniony. Większe bagaże oraz wózki zostawimy przy kasach w przechowalni bagażu, mniejsze możemy zostawić w szafkach przed kasami.
Poza tym warto dobrze się przygotować na samo zwiedzanie. Przy głównym wejściu można wypożyczyć audio guide w pakiecie dla jednej lub dwóch osób, dostępna jest także płatna aplikacja na telefon Discover Pompeii, rozdawane są też darmowe mapki obiektu z zaznaczonymi głównymi atrakcjami, jednak polecamy trasę zaplanować wcześniej. My tego nie zrobiliśmy, a z perspektywy czasu myślę, że zwiedzanie byłoby wtedy ciekawsze. Zobaczyliśmy wszystkie główne miejsca, jednak mieliśmy też „puste przebiegi” – spacery po uliczkach, bardzo podobnych do siebie, przy których stały „zwykłe” pozostałości murów. Spacer po takich bocznych uliczkach jest też ciekawy, warto odejść od głównych tras, by spokojnie zaglądać w różne zakamarki, jednak dla nas dość długi spacer podobnymi do siebie uliczkami, był nieco monotonny.

Pompeje - mniej zachowane ściany domostw
Mniej zachowane ściany domostw

Najbardziej przejmujące wrażenie robią gipsowe odlewy ciał mieszkańców Pompei. Tak, gipsowe odlewy, a nie skamieniałe ciała, jak często powszechnie się mówi. Ciała mieszkańców uległy naturalnemu rozkładowi, pozostawiają puste przestrzenie w popiele. Naukowcy wypełnili je gipsem, i tak możemy zobaczyć jak wyglądali, jak ginęli mieszkańcy Pompei. Te gipsowe odlewy przypominają, że zabytkowe miasto to nie tylko ciekawa atrakcja, ale także cmentarzysko, miejsce ogromnej tragedii.

Zachwyca dbałość z jaką wówczas ozdabiano domy detalami

Freski na ścianach, czy mozaiki na podłogach zarówno w Pompejach, jak i w Herculanum, o którym kiedy indziej, wzbudzają zachwyt. Dla nas jest to niesamowite jak bogaci ludzie zdobili swoje domy. Fakt, że zdobili bezpośrednio ściany oraz elewacje, a nie tylko stawiali w nich pomniki czy malunki na przenośnych elementach pokazuje też inne podejście do domu wówczas, i współcześnie. Obecnie częściej ozdabiamy nasze domy przenośnymi elementami, traktując dom bardziej tymczasowo.

Dom w Pompejach z bogato zdobionymi freskami ścianami i podłogą wyłożoną mozaiką
Dom w Pompejach z bogato zdobionymi freskami ścianami i podłogą wyłożoną mozaiką

Najciekawsze zabytki w Pompejach

Teatr Wielki – teatr został wybudowany w naturalnym zagłębieniu terenu w III w. p.n.e., a mógł pomieścić nawet 5000 widzów. Co ciekawe, nadal odbywają się w nim spektakle.

Teatr Wielki w Pompejach
Teatr Wielki w Pompejach

Amfiteatr – najstarszy kamienny budynek na świecie, wybudowany w 80 roku p.n.e. Odbywały się na nim zarówno zawody sportowe, jak i walki gladiatorów, czy walki ze zwierzętami.

Forum to główny plac starożytnych rzymskich miast, na których toczył się handel i życie polityczne. Tak było i w Pompejach. To przy nim stały najważniejsze budynki miejskie, nad którymi górowała świątynia Jowisza – najważniejszego z rzymskich bogów, odpowiednika greckiego Zeusa.

Bazylika – budowla pełniąca początkowo rolę hali targowej, później mieściła sąd. Została zniszczona w trakcie trzęsienia ziemi i nie zdołano jej odbudować przed wybuchem wulkanu. Naprzeciwko niej znajdowała się świątynia Apollina.

Pompeje - Bazylika
Pozostałości Bazyliki

Dom Fauna – ruiny jednego z patrycjuszowskich domów, nazwa pochodzi od fontanny z posążkiem fauna, która znajduje się w jednym z dwóch atriów.

Dom Fauna

Dedal opłakujący Ikara – przejmujący posąg ojca opłakującego syna, który „wita” zwiedzających Pompeje.

Pompeje - posąg Dedal opłakujący Ikara
Posąg Dedal opłakujący Ikara

W oczy rzucają się piekarnie, z piecami z charakterystycznymi wycięciami w kształcie koła, pod którymi rozpalano ogień.

Piece w piekarni w Pompejach
Piece w piekarni w Pompejach
Pompeje - Nimfeum - fontanna budowana na wzór greckich kaplic poświęconych nimfom
Nimfeum – fontanna budowana na wzór greckich kaplic poświęconych nimfom

Pompeje to nie jedyne miasto, które przestało istnieć po wybuchu Wezuwiusza w 79 roku n.e. Inne to Herculanum, o którym opowiemy szerzej w osobnym poście, a także obecnie mniejsze wykopaliska w Oplontis, Boscoreale czy Stabia.

W Pompejach znajduje się winnica, w której wytwarzane jest wino Villa dei Misteri
Winorośl rośnie dokładnie w tym samym miejscu co na początku I w. n.e. , a wino przygotowywane jest tymi samymi metodami, co wówczas

Aktualnie Pompeje to miasteczko zamieszkałe przez 25 tysięcy osób. Współcześnie powstało po wybudowaniu Bazyliki Matki Bożej Różańcowej w 1891 roku. Kościół ten ma fasadę wykonaną z różowego i szarego grafitu. Wewnątrz bogato zdobiony, pięknie prezentuje się w otoczeniu palm przy urokliwym placu Bartolo Longu. W pobliżu polecamy bardzo smaczny, z umiarkowanymi cenami bar Na’pasta, w którym można zjeść, jak nazwa wskazuje, włoską pastę, czyli w uproszczeniu makaron. W Pompejach ciężko o jedzenie bez zawyżonych cen pod turystów, jakość też jest zazwyczaj wątpliwa, a tam było naprawdę smacznie.

Kościół, Piazza Bartolo Longo to malownicze miejsca w pobliżu stacji kolejowej Pompei, jednak rzadko przechodzą tamtędy turyści. Zwykle wysiadają oni z kolejki Circumvesuviana na stacji Pompei Scavi i tłumnie idą do głównej atrakcji miasteczka – ruin starożytnego miasta Pompeje.

Spodobał Ci się wpis? Udostępnij, to pomoże dotrzeć nam do większej liczby osób.
Jeśli chcesz być na bieżąco, zapraszamy do śledzenia naszego FacebookaInstagrama.
Agnieszka i Maciek

Dodaj komentarz